Όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε για την οδοντική πλάκα

Τι είναι η πλάκα;

Η πλάκα σχηματίζεται φυσικά στο στόμα. Εάν δεν απομακρυνθεί μέσω αποτελεσματικού και τακτικού βουρτσίσματος, μετατρέπεται σε πέτρα.

Πώς μπορώ να γνωρίζω αν έχω πλάκα;

Το να αναγνωρίζετε την πλάκα είναι απαραίτητο για την επιτυχή απομάκρυνσή της. Αυτό γίνεται για να αποτραπεί η ασβεστοποίηση σε πέτρα, η οποία δεν μπορεί να αφαιρεθεί εάν δεν πραγματοποιηθεί καθαρισμός (αποτρύγωση) από οδοντίατρο. Ο πιο πρακτικός τρόπος για να διαπιστώσετε εάν έχετε πλάκα είναι να χρησιμοποιείτε οδοντόκρεμα που αποκαλύπτει την πλάκα κάθε 3-5 ημέρες. Δίνει ένα φωτεινό χρώμα σε περιοχές όπου το βούρτσισμα δεν ήταν αρκετά καλό. Έτσι, μπορείτε να εστιάσετε στις περιοχές αυτές για να την αφαιρέσετε τέλεια.

Πώς σχηματίζεται η πλάκα;

Η πλάκα αποτελεί μια αρχικά διαφανή εναπόθεση, η οποία, με την πάροδο του χρόνου, γίνεται κιτρινωπή και κολλάει στα δόντια. Διαμορφώνεται σε τέσσερα στάδια:

• Περίπου 3 ώρες μετά το βούρτσισμα, σχηματίζεται ένα βιοφίλμ το οποίο αποτελείται από τις πρωτεΐνες του σάλιου. Στο σημείο αυτό, περιέχει μόνο μια μικρή ποσότητα βακτηρίων. 
• Έπειτα από λίγες ώρες, η πλάκα λέγεται «ανώριμη»: περιέχει περισσότερα αερόβια κατά Gram θετικά βακτήρια (κυρίως Streptococcus και Lactobacillus) και πρωτεΐνες. Το βιοφίλμ προσκολλάται όλο και περισσότερο. 
• Μέσα σε διάστημα 8 ωρών έως 3 ημερών, η πλάκα γίνεται ώριμη. Τα αναερόβια κατά Gram αρνητικά βακτήρια είναι περισσότερα από τα αερόβια βακτήρια. 
• Κατόπιν, μέσω διαδικασίας μεταλλικοποίησης, η πλάκα μετατρέπεται σε πέτρα, μετά από διάστημα 10 έως 15 ημερών, ανάλογα με τη στοματική υγιεινή και τη διατροφή του ατόμου.

Πώς μπορείτε να απαλλαγείτε από την πλάκα;

Υπάρχουν διάφοροι τρόποι για αποτελεσματική απομάκρυνση της πλάκας. Οι μέθοδοι αυτοί πρέπει να συνδυάζονται ώστε να επιτευχθούν βέλτιστα αποτελέσματα και συνολική απομάκρυνση της βακτηριακής πλάκας:

Πώς να αποφύγετε την οδοντική πλάκα;

Εκτός από άψογη στοματική υγιεινή, ο καλύτερος τρόπος για να αποτρέψετε την εμφάνιση οδοντικής πλάκας είναι να επισκέπτεστε τον οδοντίατρό σας δύο φορές τον χρόνο. Μπορεί να πραγματοποιήσει καθαρισμό (αποτρύγωση) σε περίπτωση που έχει ξεφύγει ένα σημείο από το επανειλημμένο βούρτσισμά σας. Θα είναι επίσης σε θέση να σας συμβουλεύσει σχετικά με τα προϊόντα στοματικής υγιεινής που πρέπει να χρησιμοποιείτε. Κάποιοι παράγοντες ευνοούν την εμφάνιση οδοντικής πλάκας: 

• κατανάλωση τροφών με ζάχαρη ή όξινων τροφών και ποτών, ειδικά εάν δεν ακολουθείται από σχολαστικό βούρτσισμα των δοντιών. Τα άτομα που καταναλώνουν αναψυκτικά, χυμούς φρούτων ή καφέ ή τσάι με ζάχαρη καθ' όλη τη διάρκεια της ημέρας και όσοι τρώνε σνακ τείνουν να έχουν περισσότερη πλάκα, καθώς σχηματίζεται συνεχώς.
• το κάπνισμα, το οποίο ξηραίνει το στόμα και αλλάζει το pH του σάλιου.
• ορισμένες φαρμακευτικές αγωγές και ιατρικές καταστάσεις (π.χ. διαβήτης).

Τα άτομα των οποίων η κατάσταση της υγείας ή ο τρόπος ζωής αυξάνει την παραγωγή βακτηριακής πλάκας θα πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικά όταν βουρτσίζουν τα δόντια τους.